Nieuw museum in Rotterdam over landverhuizers

Rotterdam krijgt een nieuw museum dat het verhaal vertelt over de miljoenen mensen die vanuit de havenstad Europa verlaten. Initiatiefnemer is Stichting Droom en Daad, onder leiding van voormalig directeur van het Rijksmuseum en museum Voorlinden Wim Pijbes. De Fenixloods II op Katendrecht zal vanaf februari 2020 onder handen worden genomen waarna het museum hier in 2023 plaats zal nemen, dat meldt het NRC

Het Landverhuizersmuseum gaat samenwerken met het museum op Ellis Island, het eiland in de haven van New York en New Jersey waar immigranten in de Nieuwe Wereld aankwamen. Naast het Ellis Island Immigration Museum en het Tenement Museum in Manhattan zal er ook worden samengewerkt met het Stadsarchief Rotterdam, Maritiem Museum, Museum Rotterdam, Nederlands Fotomuseum en het Wereldmuseum.

Soortgelijke musea zijn ook te vinden in Antwerpen, Hamburg en Bremerhaven, waar vandaan veel landverhuizers in de negentiende eeuw uit Europa vertrekken op zoek naar een beter bestaan. De Fenixloodsen bevinden zich tegenover Hotel New York, waar vroeger de boten van de Holland-Amerikalijn lagen. Stichting Droom en Daad werd vorig jaar opgericht door de Rotterdamse miljardairsfamilie Van der Vorm, die hun vermogen verdiende met deze Holland-Amerikalijn. De aankoop en ontwikkeling van de Fenixloods II zou het grootste project van de stichting tot nu toe zijn, een haast symbolische project.

‘Museum’ in de Fenixloods
De loods op Katendrecht dateert uit 1923, destijds de grootste loods ter wereld. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het gebouw opgeblazen en na 1950 opnieuw opgebouwd, nu opstaan er twee loodsen: Fenixloods I en II. In de Fenixloods II zal op de eerste verdieping, met een oppervlakte van 4.500 vierkante meter, een permanente presentatie worden ingericht.

Zelf spreekt Wim Pijbes liever niet van een museum, zo zegt hij in het NRC: “Een museum heeft een collectie en conservatoren. Die krijgen wij niet. Het zal hier gaan om het meebeleven van een universeel verhaal: mensen die hun hele hebben en houden in een koffer stopten om een nieuw leven op te bouwen.” De opstelling van de permanente presentatie zal dan ook niet traditioneel uit vitrines met objecten bestaan. “We willen de landverhuizers een gezicht geven door hun emotie op je over te brengen. Misschien dat als je straks binnenkomt, je een zee op je af ziet komen rollen, of dat zich in de verte een horizon ontvouwt. Je krijgt een ‘boarding pass’ en je gaat het avontuur aan, vol onzekerheden over wat je te wachten staat. Het gaat ons om die indringende sensatie van het landverhuizen”, aldus Pijbes.